Tacoma Maru 1

                                                                                                                                                                                25-4-2011

 

LAND

STAD

1e KAMP

A/V

DATUM

kr

DODEN

Java

Batavia

 

V

16-10-1942

1700

 

Malakka

Singapore

 

A

19-10-1942

1700

 

Malakka

Singapore

 

V

24-10-1942

1637

 

Malakka

Pinang

 

A

25-10-1942

1637

 

Malakka

Pinang

 

V

2-11-1942

1636

1

Birma

Rangoon

 

A

7-11-1942

1625

12

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Rang: Gevangenis

A

7-11-1942

1625

 

A=Aankomst, V=Vertrek; kr=krijgsgevangenen

Rang=Rangoon

 

De Tacoma Maru (3000 ton) vertrok op 16-10-1942 met ongeveer 1700 krijgsgevangenen (waaronder 500 reserve-officieren van het KNIL) uit Tandjong Priok met eindbestemming de Burma-spoorweg; deze groep krijgs­gevangenen wordt aangeduid als Java Party 5, het 5de transport van krijgsgevangenen vanuit Java (10e Bataljon in Batavia). De krijgsgevangenen zaten in overvolle ruimen. De dag na het vertrek uit Tandjong Priok brak bacillaire dysenterie uit. Omdat isolatie van de zieken niet mogelijk was verspreidde de ziekte zich snel: er waren spoedig honderden zieken.

 

Op 19-10-1942 bereikte het schip de rede van Singapore; hier mochten 63 ernstig zieke patiënten aan wal gebracht worden. De overige krijgsgevangenen bleven aan boord.

 

Op 24-10-1942 vertrok het schip en voer langs de kust van Malakka in een convooi van 6 schepen. Even voorbij Pinang (ter hoogte van de noordpunt van Sumatra) werd het convooi aangevallen door twee geallieerde onder­zeeërs; één escorte-schip werd getorpedeerd. Het convooi vluchtte op 25-10-1942 de haven van Pinang binnen; hier bleef het schip ongeveer een week liggen. De hitte in het ruim was een ver­schrikking. De ernstig zieke patiënten mochten aan dek gelegd worden. Er werden geen medicijnen beschikbaar gesteld, de dysenterie breid­de zich verder uit. Op de dag van vertrek overleed het eerste slachtoffer, hij werd in Pinang ter aarde besteld.

 

Op 7-11-1942 begon de overtocht naar Rangoon; onderweg overleden iedere dag één of meer krijgsgevangenen; zij kregen een zeemansgraf. Bij aan­komst in Rangoon waren 12 man overleden; 14 zeer zware patiënten werden direct opgenomen in het Japanse Hospitaal. De overigen werden overgebracht naar de Gevangenis in de stad. Er waren op dat moment ongeveer 600 dysenterie-patiënten.

 

Literatuur

Blommenstein, A. van – Proces Verbaal, 21-02-46, NIOD, IC 000957

Brouwer, D. – Brief, archief familie Veenstra (32 zieken naar Japans Hospitaal)

Detiger, W.E.C. in Leffelaar, H.L. en E. van Witsen - Werkers aan de Birmaspoorweg, pg 99-102

Detiger, J.G. - Proces verbaal, NIOD, IC 061857

Kan, Wim - Burma Dagboek 1942-1945, 1986, pg 77-94

Leffelaar, H.L. en E. van Witsen - Werkers aan de Burmaspoorweg, 1982, pg 99-101

Spaans, J.P. – Vier trappen in de hel, NIOD, IC 080956 (Nieuwsblad vh Noorden 10-14 augustus 1965)

Stademan – Rapport, NIOD, IC 048853, pg 4

Verslag, NIOD, IC 081037

Vonk, Corry en Wim Kan – 100 dagen uit en thuis, 1946, pg ………

Vrijdag, J. – Salanganen vlogen voort, hoofdstuk 15 (Bibliotheek Bronbeek)

Walboom, Leen - Odyssee door Azië, 1997, pg 23-33

Witsen, E. van - Krijgsgevangenen in de Pacific-oorlog, 1971, pg 103

 

Tekeningen

Kreefft, Otto – Birmaspoorweg, een visuele herinnering, 1998, pg 18 (in het ruim van de Tacoma Maru)

 

Naamlijst overledenen

Harkema – Notitieboekje met namen van alle overledenen (archief familie Harkema)

Stabelan, jaargang 8, nummer 6, pg 16

 

Websites

www.britain-at-war.org.uk

 

 

Naamlijst overledenen

Alfabetisch

Op datum overlijden

 

 

Index                   Kampen in Birma/Thailand